Góc ngã tư
Chuyện về một bộ vest, một tủ vé số, và những con người mà mình thương.
Chào bạn,
Mình là Cường. Nếu bạn đang đọc những dòng này, chắc là bạn đã ghé qua góc ngã tư nhỏ của mình, đã đứng bán vài tờ vé số, đã thấy chú Tư sửa xe lau tay vào cái giẻ dầu, hay đã nghe bà hàng xóm tầng trên la con “lên ăn cơm”. Cảm ơn bạn đã ở lại lâu tới trang này. Mình muốn kể bạn nghe vì sao có trò chơi này — không phải bằng giọng của người làm game, mà bằng giọng của một người cứ loay hoay mãi với câu hỏi: mình sống vậy đã tử tế chưa?
Bộ vest mẹ may
Nhân vật chính trong game không có tên. Mình cố ý để vậy. Anh là một chàng trai từ quê lên phố, trong túi chỉ có bộ vest mẹ may. Bộ vest hơi rộng ở vai, đường chỉ không thẳng lắm, nhưng mẹ may cả tuần, vừa may vừa dặn: “Lên đó làm gì cũng được, miễn là đàng hoàng. Mặc bộ này cho người ta tin mình.”
Ai từng rời quê đi làm ăn chắc đều có một “bộ vest” như vậy. Có khi là cái áo sơ mi mẹ ủi phẳng phiu, có khi là hộp cơm bà nội gói vội, có khi chỉ là câu dặn nghe hoài mà tới lúc xa rồi mới thấy thấm. Mình mặc nó mỗi ngày, cũ dần theo năm tháng, mà không dám bỏ.
Anh bắt đầu bằng cái tủ vé số chú Tư sửa xe nhường lại, với 20 tờ vé chị Hai đại lý gửi mà không cần đặt cọc. Mình viết cảnh đó vì ngoài đời mình đã gặp rất nhiều “chú Tư”, “chị Hai” như vậy — những người không nợ mình gì, mà vẫn chìa tay ra lúc mình chưa có gì cả.
Người viết câu chuyện này
Năm nay mình 29 tuổi. Mình đã đi làm qua rất nhiều công ty, lớn có, nhỏ có, có chỗ ở lâu, có chỗ chỉ vài tháng. Và giờ mình đang khởi nghiệp — nghe thì oai, chứ thật ra là những đêm ngồi một mình tính tới tính lui, không biết tháng sau có đủ lo không.
Mình không phải người Sài Gòn, cũng không phải người Hà Nội. Nhưng mình may mắn được sống, được làm việc ở nhiều nơi, được đi qua nhiều nước trong khu vực Đông Nam Á. Mình đã ngồi ăn tô mì ở một góc chợ Bangkok, uống ly trà sữa nóng ở một con hẻm Kuala Lumpur, đứng chờ đèn đỏ giữa dòng xe máy ở Jakarta.
Đi càng xa, mình lại càng nhớ nhà. Mà lạ lắm — cái mình nhớ không phải danh lam thắng cảnh. Mình nhớ tiếng “cóc cóc” của xe hủ tiếu gõ lúc chín giờ tối. Nhớ chị bán vé số hỏi “Nay mua con gì em?”. Nhớ cái ghế nhựa đỏ thấp tè kê sát lề đường, ngồi vô là biết mình đang ở Việt Nam.
Những góc ngã tư
Quê hương Việt Nam, với mình, gần gũi nhất ở những góc ngã tư đường như thế này. Nơi có anh chị bán vé số đứng từ lúc mặt trời chưa lên tới khi đèn đường bật sáng. Nơi gánh hàng rong đi ngang, rao một câu mà cả xóm ngóc đầu ra ngó. Nơi chiếc xe hủ tiếu gõ mấy chục năm vẫn đậu đúng một chỗ, người bán già đi, khách quen cũng già đi, mà tô hủ tiếu vẫn vậy.
Mỗi góc như vậy chất chứa bao nhiêu câu chuyện. Người ta bán buôn, trả giá từng nghìn, cãi nhau vì cái bàn kê lấn chỗ, rồi chiều mưa lại kéo nhau vô trú chung một mái hiên. Có người giàu ngầm mà vẫn đẩy xe hủ tiếu vì “bỏ nghề của má không đành”. Có người nợ nần giấu vợ. Có hai anh em giận nhau vì mảnh đất, gặp mặt là quay đi. Ở đó có những bài học, những triết lý sống mà không trường lớp nào dạy mình.
Mình muốn giữ những góc ngã tư ấy lại — dù chỉ là trong một trò chơi, dù chỉ là những nét vẽ nguệch ngoạc.
Làm dịch vụ, và những điều mông lung
Mình làm trong ngành dịch vụ. Thú thật, nhiều lúc mình cũng mông lung lắm. Kinh tế bây giờ khó — khó y như trong game vậy: làm nhiều chưa chắc đã giàu, vé số lời mỏng như tờ giấy, lương nhân viên phải trả mỗi ngày, nợ đại lý phải lo, trời mưa là vắng khách, đội trật tự tới là dọn chạy.
Mình không làm game để dạy ai cách làm giàu. Chính mình còn chưa giàu. Mình chỉ muốn gửi một điều tích cực: dù khó, mình vẫn có thể làm ăn đàng hoàng, vẫn có thể tử tế với người đứng quầy bên cạnh. Và dưới mình còn rất nhiều người anh em khác đang cố gắng từng ngày — chị bán vé số, anh chạy xe ôm, cô bán hủ tiếu. Họ không cần ai thương hại. Họ cần được nhìn thấy, được mua một ly cà phê, một dĩa xôi, một tờ vé số với một nụ cười.
Nhà hàng xóm là láng giềng
Ở quê mình, người ta nói “bán anh em xa, mua láng giềng gần”. Trong game, nhà hàng xóm là láng giềng thật sự. Có bà bán hủ tiếu giàu ngầm. Có anh công an phường mặt lạnh mà hay mua chịu giùm người nghèo. Có người hay đi khuya. Có ông chú nhậu mỗi tối rồi hát karaoke tới khuya bị cả xóm la. Có bà cô nhiều chuyện, biết hết chuyện nhà người ta mà “biết ít thôi mới sống lâu”.
Đa dạng tính cách, đa dạng kiểu người, cãi nhau rồi lại thương nhau — y như ngoài đời. Chơi lâu, bạn sẽ quen họ, sẽ nghe được chuyện của họ, và biết đâu thấy lại chính con hẻm, chính xóm nhỏ của mình ở đâu đó trong này.
Lời cảm ơn
Đế Chế Vỉa Hè còn đang thử nghiệm, còn nhiều chỗ vụng về, nhiều lỗi mình chưa kịp sửa. Mình làm nó vào những buổi tối muộn, những sáng cuối tuần, những lúc lẽ ra nên nghỉ ngơi. Nên mỗi lần có bạn nhắn “game hay nè”, hay chỉ đơn giản là báo một cái lỗi, mình vui cả ngày.
Cảm ơn bạn đã ghé góc ngã tư này. Cảm ơn vì đã chơi, đã góp ý, đã kiên nhẫn với một người làm game nghiệp dư. Mỗi lời nhắn của bạn là một viên gạch để con phố này lớn lên — và biết đâu, một ngày nào đó, nó đủ lớn để kể được nhiều câu chuyện hơn nữa về những con người bình thường mà đáng quý.
Nếu một lúc nào đó bạn đi ngang một góc ngã tư ngoài đời, thấy chị bán vé số, thấy xe hủ tiếu gõ — ghé lại một chút nha. Mua một tờ vé, ăn một tô hủ tiếu, hỏi thăm một câu. Vậy là đủ rồi.
Thương,
Trần Bảo Cường